Forex aracı kurumları yada yetkili işlemcileri arasındaki y�ksek rekabet nedeniyle birbirlerinden farklı avantajlar ve özellikler sunmaktadırlar. Bu yüzden ister başlangıç seviyesinde ister tecrübeli işlemciler için aracı kurum seçmek kolay bir süreç değildir.

Denetleme ve sermaye yapıları gibi temel konular ile birlikte güvenilirlik ve rekabet gücü gibi konular aracı kurum seçiminde oldukça önemlidir.

Aracı kurum seçimindeki en önemli nokta ise yatırımcı olarak sizin beklentilerinizi tam olarak belirlemenizdir. Size sunulan birçok imkanın yanında işlem yapma tarzınıza göre incelediğiniz aracı kurumda potansiyel bir zayıflık bulma şansınız da mevcuttur.

Aracı kurum seçmeden önce kendinize sormanız gereken soruların listesi aşağıdaki gibidir :

İşlenen konular

  1. Aracı kurum yada yetkili temsilcinin yetki belgesi var mı ? Var ise hangi ülkelerde geçerli ?
  2. Aracı kurumun işlem platformu ne kadar güvenilir ?
  3. Sermaye miktarı
  4. Firma aracı kurum mu yetkili temsilci mi ?
  5. Müşteri hizmeti
  6. Maliyetler : Ücretler ve komisyon yapıları
  7. Hesap Tipleri
  8. Aracı kurum herhangibir değer arttırıcı servis sunuyor mu ?
  9. Kaldıraç ve teminat tamamlama çağrısı politikaları


Bilmeniz gerekenler…

1. Aracı kurum yada yetkili temsilcinin yetki belgesi var mı ? Var ise hangi ülkelerde geçerli ?

Finansal konularda ülkelerin düzenlemeleri, kanuni gereksimleri ve talep edilen şartlar farklı olabilir. Bu yüzden yatırımcı yada işlemcilerin aracı kurum seçerken belirli bir ülkede faaliyet gösteren ve kural koyucu bir organizasyon tarafından denetleniyor olmaları gerekmektedir. Ayrıca aracı kurumun yada yetkili temsilcilerin yurt içi yada yurt dışı ülkelerde yetkilendirilmiş olması ve son olarak da üyelik gereksinimleri konusunda kısıtlayıcı olmamaları gerekmektedir.

  • ABD
  • İngiltere
  • Avrupa Bölgesi
  • Japonya
  • Avustralya
  • İsviçre

Tüm işlemcilerin işlem yaptıkları aracı kurumların yada yetkili işlemcilerin denetlenme durumları ve forex aktivitelerini kontrol eden devlet kurumlarının yönetim şekli konusunda bilgi sahibi olmalıdırlar.


Denetleme Kurumlarının listesini görün Ülke ve Yönetmeliklere göre Aracı Kurumlar listesi

2. Aracı kurumun işlem platformu ne kadar güvenilir ?

Bireylerin donanım yada yazılım gereksinimlerine göre bazıları masaüstü uygulamalarını tercih ederken bazıları web tabanlı (java) uygulamaları tercih edebilirler. İşlem yapmak için size en uygun platformun hangisi olduğunu belirlemek kritik önem taşımaktadır.

Ayrıca işlem platformun özellikle işlem stabilitesi gerektiren global ekonomik gelişmeler yada haberler sırasında çökme yada donma sorunları yaşamaması önemli bir konudur. İşlem platformunun güvenirliği görünüşünden çok daha önemli bir konudur.

İster agresif işlem tarzına sahip isterse uzun aralıklarlarla işlem yapan işlemcilerin ortak noktası çok nadir yada asla şökmeyen işlem platformuna ihtiyaçları olmalarıdır. Diğer taraftan muhafazakar yada pasif işlemler yapan işlemcilerin devamlı piyasayı izleme ihtiçları bulunmadığından daha esnek olabilirler.

İşlem anlamında kullanıcı dostu platformun anlamı talep girmenin yada işlemin kapatılmasının anında yapılabilmesi demektir. İşlem yapan birinin tek tık ile işlem yapabilmesi ve işlemleri yönetebilmesi, stop-loss, limit yada diğer avantajlar hesaplarında aradıkları özellikler olmalıdır.

Ek olarak kullanılan platformun genel işleyiş şeklinin de kullanıcı dostu olması yardımcı bir özelliktir. Eğer kullandığınız platform tablo yada ek özellikler imkanı sunuyorsa ulaşılmaları ve uygulanmaları basit olmalıdır.

Bu tarz özellikle gün içi işlem (scalping) yapan agresif işlemciler için normal yada muhafazakar işlemciler den çok daha önemlidir.



3. Sermaye miktarı

Bilindiği gibi, piyasa yapıcıları ne kadar yüksek sermaye gücüne sahipler ise, nakit sağlayıcılarına daha etkin kredi imkanları ve gerek kendileri için gerekse de müşterileri için daha rekabetçi fiyat imkanları sunabilmektedirler.

Piyasanın sahip olduğu tezganüstü piyasa doğası nedeniyle aracı kurumların bankalarda yada kurumlarda marjin depozitosu bunldurmadan rekabetçi fiyatlar sunması çok zor hale gelmiştir. Sonuç olarak bağımsiz yatırımcılar için işlem yapmayı seçtikleri aracı kurum ile ilgili kapsamlı durum tespiti yapmak son derece önemlidir.

Aracı kurumların bankalararası piyasada işlem yaptıklarını belirterek güven sağlamaya çalışması ise şu demektir : Günümüzde bankalararası piyasa denetimsiz ve gevşek yığınlar halinde genellikle merkez bankaları, yatırım bankaları ve aşırı büyük kurumlar tarafından işlem yapılır durumdadır.

Düzenleyic bir yetki kurumunun üyesi olarak aracı kurumlar minimum sermaye yeterliliği ihtiyacına uymak zorundadırlar. Bu durum aracı kurumun borcunu ödeyebilir ve firma büyüklüğünün bir göstergesidir.

Şu anda Amerika’da gerekli minimum sermaye 10.000.000 $’dır ve dünya çapında ortalama 20.000.000 $ seviyesindedir. Eğer aracı kurum bu bilgileri paylaşmıyorsa borç ödemede sıkıntı yaşayabileceğinin göstergesi demektir.



4. Firma aracı kurum mu yetkili temsilci mi ?

Forex işlemleri (OTC Forex) için çalışabilecek birkaç farklı tipte firma bulunması sebebiyle aracı kurum ile yetkili temsilci arasındaki farkı anlamak önemlidir.

Aracı kurum ile ilişki.

Aracı kurum müşteri ile piyasa yapıcı / yetkili temsilci arasındaki iletişimi sağlamaktadır. Aracı Kurum müşterinin emrini piyasa yapıcının yetkili temsilcisine iletir. Müşterinin işlem yaptığı spread oranı aracı kurumun müşterinin emrini ilettiği piyasa yapıcıya yada yetkili temsilciye bağlı olarak sabit yada değişken olarak belirlenebilir. Aracı Kurumlar genellikle piyasa yapıcıya yada yetkili temsilciye ilettikleri emirler için ücret alırlar.

Piyasa Yapıcılar ile çalışmak

Her piyasa yapıcının geleneksel şekilde çoğu banka yada finansal kuruluşun kullandığı gibi bir işlem masası vardır. Piyasa yapıcılar gün içinde müşterilerine çift yönlü işlem fiyatlandırması iletirler. Bu fiyatlar bazen sabit teklif şeklinde olsa da bazı firmalar işlem yapılan paritelerdeki likitidenin değişmesiyle dinamik spread sistemi kullanmaktadırlar. Piyasa yapıcıları diğer piyasa yapıcı bankalar ile iletişime geçerek kendilerinin FX pozisyonları risklerini yönetirler. Her piyasa yapıcının FX rehberinde bulunan belirli bir parite için işlem yaptığı fiyat yaklaşık olarak aynıdır. Bankalar, yatırım bankaları, aracı kurumlar / yetkili işlemciler ve FCM’ler bu piyasanın genelini oluşturur. Piyasa yapıcıları global FX riskleriniyönetme becelerine göre kompanse edilirler. Bunun içine spread, netting, swap ve artık değer karları yada zararları mevcuttur.

ECN Aracı Kurum modeli.

Tezgah üstü forex piyasalarında “ECN” olarak adlandırılan bir aracı kurum modeli mevcuttur fakat hisse senedi piyasalarında işlem yapan ECN modeli aracı kurumlar ile karıştırılmamalıdırlar. Hisse senedi piyasalarında işlem yapan ECN aracı kurumlarından farklı olarak tezgahüstü forex piyasasında işlem yapan ECN aracı kurumlar çeşitli piyasa yapıcılarına yada işlem masalarına yönelik işlem yaparlar. Her işlemci fiyatlarını ve teklif miktarlarını ECN’e gönderir ve ECN’de bu fiyat ve teklifleri müşterilerine dağıtır. ECN işlemin gerçekleşmesinden sorumlu değildir, sadece belirlenen fiyattan verilmiş emirlerin işlem masasına ulaşmasından sorumludur. ECN modelinde spread’ler belirli bir zaman dilimindeki en iyi teklif ve en iyi talep fiyatları arasındaki farklılık ile belirlenir. Ayrıca bu modelde ECN, müşterilerin işlemleri karşılığında ve işlem masaları tarafından yapılan işlemlerin hacimleri göre belirlenen komisyonlar ile ücretlendirilir.

ECN genellikle her talep ve teklif için mevcut olan hacimi işlemcilere bildirmektedir ve bu sayede işlemciler her işlem için kullanabilecekleri maksimum hacimi görebilmektedirler. ECN hacim bilgisi sadece ECN üzerinden işlem yapanlar tarafından izlenebilmektedir ve genel piyasa bu bilgiden faydalanamamaktadır. Piyasa yapıcıları likidite yapılarına göre işlem hacimlerini değerlenmektedirler aynı zamanda tüm şartlar altında müşterilerine aynı likitideyi sağlamak zorundadırlar.

İşlem tarzına göre Aracı Kurumlar listesi

5. Müşteri hizmeti

Aracı kurumlar ile ilgili önemli bir konu da müşteri hizmet servisleridir. Forex 24 saat işlem yapılabilen bir piyasadır dolayısıyla ideal olarak seçtiğiniz aracı kurum devamlı destek hizmeti sağlamalıdır. Aracı kurumun sizin dilinizde müşteri destek hizmeti var mı ?

Müşteri hizmetleri hangi yöntem ile bağlanabiliyorsunuz ? e-mail, sohbet yada telefon ile müşteri temsilcisine ulaşabiliyor musunuz ? Müşteri temsilcilerinin bilgi seviyesi yeterli mi ? Sizin sorularınıza ve ihtiyaçlarınıza nasıl tepki veriyorlar ve nasıl çözüm üretiyorlar ?

İşlem sırasında teknik problemler ile karşılaşabilirsiniz. Bu yüzden karşılaşabileceğiniz problemleri belirleyin ve bu problemler ile ilgili deneme amaçlı aracı kurumunuzun müşteri hizmetlerine başvurun. Bunu demo hesap ile çalışırken de yapabilirsiniz.

Aracı kurumun web sitesi tüm bu konular ile ilgili sizi bilgilendirmelidir fakat gerçek bir hesap açmadan önce aracı kurumun müşteri destek kalitesini ve etkinliğini mutlaka kontrol etmeniz gerekmektedir.



6. Maliyetler : Ücretler ve komisyon yapıları

Forex piyasası diğer dövüz kuru tabanlı piyasaların aksine yatırımcıların işlem yapmalarını teşvik ettikleri önemli bi bir özelliğe sahiptir : Forex işlemlerinde hiçbir alım, satım, yasal, data ücreti alınmamaktadır ve en önemlisi işlem komisyonu bulunmamaktadır. Daha önceki konuda da anlatıldığı gibi bu konu işlem sıklığınız ve oranınız ile doğrudan ilgilidir ve işlem maliyetlerinizi ve istetistiklerinizi direkt olarak etkilemektedir.

Genellikle Forex aracı kurumları tarafından kullanılan 3 komisyon şekli bulunmaktadır:
  1. sabit spread
  2. değişken spread
  3. komisyonlar spread yüzdesine dayanmaktadır

Hatırlatma olarak : alım ve satım arasındaki fark olan spread genellikle pip olarak hesaplanır.

Dolayısıyla en iyi seçim nedir ?

Bir taraftan sabit spread her işlemde sonuç sabit ve belli olduğu için iyi bir seçim gibi gözükebilir, diğer taraftan işlem hacminize göre değişken spread ile işlem yapmak daha karlı işlemler yapmanıza sebep olabilir.

Öncelikle piyasa saygınlığı bulunan, sermaye yapısı güçlü, yabancı dövüz kuru bankaları ile güçlü ilişkileri bulunan ve ihtiyacınız olan likitideyi size sağlayabilecek bir aracı kurum seçmelisiniz. Daha sonra işlem yapma stratejinize göre ödeyeceğiniz işlem ücretlendirme modellerinin hepsini hesaplayarak hangi modelin size uygun olduğunu belirlemelisiniz.

Bazı aracı kurumlar işlem komisyonu almamaktadırlar ve spread farkını gelir kaynağı olarak kullanırlar. İşlem başına aracı kuruma ödeyeceğiniz pip ne kadar düşük olursa varsayılan kar oranınız o oranda artacaktır.Farklı arası kurumların uyguladığı pip spread oranını incelemeniz halinde işlemleriniz sonucunda elde edebileceğiniz kar farklılıklarını görebilirsiniz

.Değişken spread ile çalışan aracı kurumlardaki işlemlerde ise ana pariteler ile ilgili işlemlerde piyasadaki volatiliteye göre 1 pip kadar düşük komisyondan 7 pip komisyona kadar spread farkları ile işlem yapabilirsiniz. Piyasa yapıcıları müşterilerine gün içinde iki yönlü işlem imkanı sunsalar da sabit sistem ile işlem yapabilecekleri gibi paritelerdeki likitidenin değişimi ile birlikte değişken sistem ile işlem imkanı da sunabilmektedirler.

Piyasa yapıcıları müşterilerine gün içinde iki yönlü işlem imkanı sunsalar da sabit sistem ile işlem yapabilecekleri gibi paritelerdeki likitidenin değişimi ile birlikte değişken sistem ile işlem imkanı da sunabilmektedirler.

Piyasadaki likitide eksikliği yada volatil piyasa koşulları aracı kurumların fiyatlandırmalarında farklılıklar doğurabilir. Bu farklılığa aynı zamanda “tekrar fiyatlandırma” denir ve size teklif edilen fiyatlandırmadan farklı olarak işlemleriniz gerçekleşir. Eğer haber temelli kısa dönemlerde işlem yapıyorsunuz bu sizin karşılaşmak istemeyeceğiniz bir durumdur.

Aracı kurumunuza volatil piyasa şartlarında yada haber tabanlı işlemler sırasında nasıl davrandıklarını sormanız sizin için avantajlı olabilir. Buna karşılık ortalamanın üzerinde maliyete sebep olsalar da sabit spread ile işlem yapmayı seçebilirsiniz ve buna karşılık olarak her zaman planladığınız fiyatlardan işlem yapma şansınız olmaktadır.

Bazı aracı kurumlar size sabit yada değişken spread işlem yapma seçeneğini sunmaktadır.

ECN aracı kurumlar gibi diğer bazı aracı kurumlar da yaklaşık 1 pip’in 0,20 oranında komisyonile işlem yapabilmektedir. İşlemleriniz sonucunda aracı kurumlara komisyon da ödeseniz, sabit yada değişken spread’ler ile de işlem yapsanız çalıştığınız aracı kurumlar emirlerinizi daha kapsamlı işlem yapan piyasa yapıcı kümelereine yönlendirebilir. Eğer çok daha dar spread’ler ile işlem yapmak isterseniz bu sadece büyük oranda işlem yapan yatırımcılara sunulan bir imkandır.

İşlem Maliyetine göre Aracı Kurumlar listesi

7. Hesap Tipleri

Çoğu aracı kurum size işlem yapılan lot miktarına göre küçük, standart, mini hatta makro hesaplar sunmaktadır. 100.000 ünite içeren lotlar standart, 10.000 ünite içeren lotlar mini, 1.000 ünite içeren lotlar ise micro lot olarak adlandırılmaktadır. Bazı aracı kurumlar kademili ünite büyüklüğü içeren pozisyonlar açmanıza imkan sağlamaktadır.

Aracı kurumdan aracı kuruma değişiklikler göstermesi ile birlikte mikro ve mini hesaplar için düşük sermaye, standart hesaplar için daha yüksek giriş sermayesi gerekebilmektedir.

Size uygun bir hesap türü seçmek sermaye miktarınızla ilgilidir ve görüldüğü gibi hesap türleri birbirleri aralarında farklılık göstermektedirler. Hesap açma seviyesinde işlemler karışık gibi gözükse de kaldıraç ve para yönetimi konularını öğrendikçe bu kavramlar sizin için daha anlaşılır olacaktır.

Hesap Tipine göre Aracı Kurumlar Listesi

8. Aracı kurum herhangibir değer arttırıcı servis sunuyor mu ?

Piyasalarda işlem yapan herkes için kolay ulaşılabilir anlık tablolar, haberler ve ekonomik datalar kesinlikle kullanılması gereken araçlardır. Aracı kurum seçebilmek için yatırımcılar bu aşamada biraz önce bahsettiğimiz özellikler ile birlikte ek olarak sunulan özellikleri de göz önüne almalıdır.

Bu aşamada hangi işlem tarzına sahip olursanız olun seçeceğiniz aracı kurum mutlaka temel standartlarda anlık tablolar, haberler ve ekonomik gelişmeleri sağlar durumda olmalıdır.



9. Kaldıraç ve teminat tamamlama çağrısı politikaları

Forex işlemcileri genellikle yüksek kaldıraç seviyelerini aracı kurum seçerken tercih sebebi olarak kullanmaktadırlar. Buna rağmen işlemciler yüksek kaldıracın daha yüksek kar getirisi olduğu gibi risk seviyesini de yükselttiğini unutmamalıdırlar. Bazı aracı kurumlar sabit kaldıraç sistemi uygulamakla birlikte bazıları işlem yapılan pariteye göre yada işlemlerin haftasonları taşınıp taşınmamasına göre kaldıraç oranlarını değiştirebilmektedirler.

Yatırımcılar ayrıca hesapları için geçerli marj tamamlama talebi politikalarına da dikkat etmeleri gerekmektedir. Bazı firmalar hesaplar marjin gereksinimleri yerine getiremeyecek duruma geldiği durumda “ilk açılan ilk kapanır (FIFO)”, bazıları ise “son açılan ilk kapanır (LIFO)” sistemini kullanmaktadır ve bazıları ise basitçe tüm açık pozisyonları kapatmaktadır. Hesap açılmadan önce ise bu yöntem kesinlikle belirlenmelidir.

Agresi işlem yapan işlemciler için mümkün olan en yüksek kaldıraç seviyesi ile işlem yapmak önemliyken muhafazakar yada standart işlem stratejisine sahip işlemciler için ortalama kaldıraç seviyeleri yeterli olmaktadır.